TH10-CH1-Bài 2. Thông tin và dữ liệu (phần 1)

Chương I. Một số khái niệm cơ bản của Tin học

Bài 2. Thông tin và dữ liệu

Mức độ cần đạt

Kiến thức

  • Biết khái niệm thông tin, lượng thông tin, các dạng thông tin, mã hóa thông tin cho máy tính;
  • Biết các dạng biểu diễn thông tin trong máy tính;
  • Hiểu đơn vị đo thông tin là bit và các đơn vị bội của bit;
  • Biết các hệ đếm cơ số 2, 16 trong biểu diễn thông tin.

Kỹ năng

  • Bước đầu mã hóa được thông tin đơn giản thành dãy bit.

Bài 2. Thông tin và dữ liệu (2, 0, 0)

1. Khái niệm thông tin và dữ liệu

2. Đơn vị đo lượng thông tin

3. Các dạng thông tin

4. Mã hóa thông tin trong máy tính

5. Biểu diễn thông tin trong máy tính

Bài tập và thực hành 1. Làm quen với thông tin và mã hóa thông tin 1 (0, 1, 0)

A – Mục đích, yêu cầu

Giới thiệu các khái niệm thông tin, lượng thông tin, các dạng thông tin, mã hóa thông tin và dữ liệu. Qua đó, HS hình dung rõ hơn về cách nhận biết, lưu trữ, xử lí thông tin của máy tính.

B – Những điểm cần lưu ý và gợi ý dạy học

  • Nhiều khái niệm cần được giới thiệu:
    • Khái niệm thông tin và dữ liệu;
    • Các đơn vị đo lượng thông tin;
    • Các dạng thông tin;
    • Mã hóa thông tin trong máy tính.
  • Thông tin và dữ liệu là các khái niệm trừu tượng, rất khó trình bày. GV không nên cố gắng đưa ra một định nghĩa chính xác mà sử dụng các ví dụ cụ thể trong đời sống để chuyển tải: thông tin là sự hiểu biết của con người về một thực thể nào đó, có thể thu thập, lưu trữ, xử lí được. Dữ liệu dùng để biểu diễn thông tin – trong khuôn khổ SGK, ta giới hạn cách hiểu: dữ liệu là mã hóa của thông tin trong máy tính.
  • Từ ví dụ trong mục “ Đơn vị đo lượng thông tin” nên nhấn mạnh bit (viết tắt của binary digit) trong máy tính là dung lượng nhớ nhỏ nhất tại mỗi thời điểm có thể ghi được hoặc là kí hiệu 0 hoặc là kí hiệu 1. Hai kí hiệu này được dùng để biểu diễn thông tin trong máy tính. Khi mô tả việc xử lí thông tin bằng máy tính ta sử dụng bit theo nghĩa này.
  • Về các đơn vị đo lượng thông tin, chỉ yêu cầu HS nhớ các đơn vị bit, byte, KB, MB, các đơn vị còn lại chỉ để biết, khi cần có thể tra cứu.
  • Cần làm rõ nguyên lí: thông tin tuy có nhiều dạng khác nhau nhưng đều được lưu trữ và xử lí trong máy tính chỉ ở một dạng chung – mã nhị phân (tham khảo ở bài đọc thêm).
  • Trong SGK khi giới thiệu về các hệ đếm chỉ dừng lại ở phần định nghĩa và tập trung vào các biến đổi giữa các dạng nhị phân, hexa, thập phân.
  • Hệ đếm La Mã hiện nay rất ít dùng (chủ yếu dùng để đánh số chương, mục, đánh số thứ tự,…), nên chỉ yêu cầu HS biết và nhớ các kí hiệu I, V, X là đủ
  • HS sẽ quan tâm nhiều đến việc làm sao đưa thông tin vào máy tính. Có thể kết hợp với việc dùng máy tính để minh họa các thao tác đưa thông tin vào máy, qua đó giải thích cách biểu diễn một số dạng thông tin như: xâu kí tự, số.
  • Với bài tập và thực hành 1: Đây là tiết làm bài tập ở lớp, có thể cho HS tự làm sau đó trao đổi với hướng dẫn trả lời như sau:
    • Câu a1: Các phương án ( C ) và (D ).
    • Câu a2: Phương án (B).
    • Câu a3: Gợi ý để HS biết một cách mã hóa, chẳng hạn, tương ứng với HS “nữ” là bit 1 và tương ứng với HS “nam” là bit 0 (GV gợi ý để HS liên hệ với ví dụ tương tự hình ảnh tám bóng đèn trong SGK).
    • Với câu b1 và b2 sử dụng phụ lục 1. Bộ mã ASCII cơ sở để chuyển đổi.

–          Các câu hỏi và bài tập cuối bài dùng cho HS ôn tập và củng cố kiến thức. Để trả lời, GV hướng dẫn HS xem lại các phần tương ứng  trong SGK

Tư duy của Kiên:

Liên hệ với tín hiệu Morse của Thomas Edison, cứu một đoàn tàu.

%(count) bình luận

Comments RSS
  1. dangtrungkien

    Góp ý thêm: Bài đọc thêm 1: Biểu diễn hình ảnh và âm thanh
    Bài tập và thực hành 1. Làm quen với thông tin và mã hóa thông tin
    Bài đọc thêm 2. Biểu diễn số trong các hệ đếm khác nhau.
    Mình nghĩ nên kích thích học sinh bằng cách nói đến những ý tưởng điên rồ xưa kia về việc biểu diễn hình ảnh và âm thanh, nay đã trở thành hiện thực

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: